ԱԺ գիտության, կրթության, մշակույթի, սփյուռքի, երիտասարդության և սպորտի հարցերի մշտական հանձնաժողովի՝ հունվարի 13-ի նիստում քննարկվել է «Ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի մասին» օրենքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին» օրենքի նախագիծը:
Հանձնաժողովի նախագահ Սիսակ Գաբրիելյանի առաջարկած փոփոխությամբ նախատեսվում է հստակեցնել «դոպինգ» հասկացությունը և հակադոպինգային գործունեությունը, սահմանել Հայաստանում ազգային հակադոպինգային կազմակերպության նշանակությունն ու դրա լիազորությունները: Ըստ այդմ, Հայաստանն իր օրենսդրությունը համապատասխանեցնում է Համաշխարհային հակադոպինգային գործակալության (WADA) առաջարկություններին։
Ըստ նախագծի հիմնավորման՝ օրենքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու նախաձեռնությունը պայմանավորված է միջազգային իրավունքի սկզբունքների և նորմերի կիրառման անհրաժեշտությամբ, ինչպես նաև ոլորտին ներկայացվող արդի պահանջներին համապատասխանելու հրամայականով: Նման փոփոխություններ նախաձեռնելու պահանջով Հայաստանի «Հակադոպինգային գործակալություն» ՊՈԱԿ-ին դիմել էր նաև Համաշխարհային հակադոպինգային գործակալությունը:
«Ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի մասին» օրենքն ընդունվել է 2001 թվականին:
Փոփոխության պահանջները հիմնականում վերաբերում են դոպինգային և հակադոպինգային գործունեության սահմանմանը։ Ինչպես նշել է օրենսդրական նախաձեռնության հեղինակ, հանձնաժողովի նախագահ Սիսակ Գաբրիելյանը՝ մարզիկների օգտագործման համար արգելված դոպինգ նյութերի ցանկը պարբերաբար թարմացվում է, և անհրաժեշտություն է առաջացել այս խնդիրը կարգավորել, որոշել այդ նյութերի անվանումները և վերահսկման մեթոդները։ Ստուգման կարգի որոշումը կվստահվի ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարությանը։
Նախաձեռնության նպատակն է երկրում գործող օրենսդրությունը համապատասխանեցնել միջազգային և ներպետական իրավունքի նորմերին, որպեսզի հայ մարզիկները խնդիրներ չունենան միջազգային մրցումներում ելույթների ժամանակ։ Հակառակ դեպքում դա կարող է հանգեցնել միջազգային նորմերին չհամապատասխանող սկզբունքներով առաջնորդվելու փորձերի։
«2022 թվականին մեր մարզիկներն աննախադեպ արդյունքներ են գրանցել, և այս փոփոխություններով մենք ամեն ինչ անում ենք, որ հանկարծ մեր որևէ մարզիկ չորակազրկվի, և Հայաստանը չզրկվի այդ լավագույն արդյունքներից»,- ասել է Սիսակ Գաբրիելյանը:
Իր հերթին, ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարի տեղակալ Կարեն Գիլոյանն ասել է, որ ՀՀ կառավարությունը չի առարկում ներկայացված օրինագծի ընդունմանը։ Հայաստանն արդեն տեղեկացրել է WADA-ին, որ օրենքի մշակումն ու ընդունումն անցնում են անհրաժեշտ ընթացակարգերով։ Նշելով փաստաթղթի կարևորությունը՝ Գիլոյանն ընդգծել է, որ WADA-ն իր գործիքներով կարող է գործնականում արգելել հայ մարզիկների մասնակցությունը` անհրաժեշտ օրենսդրական և կարգավորող դաշտի բացակայության դեպքում։
«Դոպինգի դեմ պայքարը շատ ավելի կոշտ է դարձել, քանի որ այն պայմաններ է ստեղծում ոչ մրցակցային պայքարի համար։ Բացի այդ, դոպինգը ահռելի վնաս է հասցնում մարզիկների առողջությանը։ WADA-ն արդեն կոշտ պատժամիջոցներ է կիրառել Մոլդովայի և աֆրիկյան մի շարք երկրների դեմ։ Գործակալությունը, գոհ լինելով ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի զարգացման վերաբերյալ կառավարության դիրքորոշումից, այնուամենայնիվ, պնդում է ընդունել միջազգային չափանիշներին համապատասխան օրինագիծ»,- ասել է ԿԳՄՍ նախարարի տեղակալը։
Նա հավելել է, որ WADA-ն յուրաքանչյուր երկրում լիցենզավորում է մեկ կազմակերպության, որի սպաներն իրավասու են դոպինգ թեստեր անցկացնել աշխարհի ցանկացած երկրի մարզիկների համար։ Նման իրավունք ունեն նաև Հայաստանի հակադոպինգային գործակալության աշխատակիցները, որը լիցենզավորված է WADA-ի կողմից:
Օրենքի փոփոխության նախագիծն արժանացել է հանձնաժողովի դրական եզրակացությանը:
Հայաստանը 2004 թվականից է անդամակցում Համաշխարհային հակադոպինգային գործակալությանը, ինչը որոշակի ֆինանսական ներդրումներ է ենթադրում: 2022 թվականին այն 12.488 դոլար է կազմել, որն էլ վճարվել է ԿԳՄՍ նախարարության կողմից:
