Թե ինչպես Racing Point-ը վերանվանվեց Aston Martin, ո՞ր ավտոարշավորդի հոր գործարքը զրկեց չինական հոլդինգին բրիտանական ընկերության բաժնետոմսերից, իսկ Red Bull-ին՝ տարեկան 13 միլիոն դոլարից։ Ներկայացնում ենք Sports.ru կայքի բլոգեր Գլեբ Կալանովի անդրադարձը։
Հնարավոր վերելքներ
Այն, ինչի մասին ինսայդերները զգուշավորությամբ խոսում էին դեկտեմբերին, հունվարի 31-ին հանկարծակի իրականություն դարձավ․ ներդրողների կոնսորցիումը՝ կանադացի միլիարդատեր Լորենս Սթրոլի գլխավորությամբ, 182 միլիոն ֆունտ ստերլինգով գնեց Aston Martin-ի բաժնետոմսերի 16,7 տոկոսը։ Գործարարը դարձավ ավտոմոբիլային ընկերության (որի մեքենաներով սլանում է հայտնի Ջեյմս Բոնդը) մաժորիտար բաժնետեր, ինչպես նաև իր վրա պարտականություն վերցրեց հավելյալ 318 միլիոն ֆունտ ներդնել բրիտանական արտադրողի գործունեության մեջ։
Սա ուղիղ կապ ունի Ֆորմուլա 1-ի հետ․ ինչպես արդեն հայտնի է դարձել՝ Սթրոլը իրեն պատկանող Racing Point ակումբը վերածել է գործարանային Aston Martin-ի․ նա մտադիր է ամենաքիչը 10 տարի սլանալ նոր անվանումով, ինչպես նաև հովանավորչական աջակցություն ստանալ Aston Martin-ից։ Ավելի վաղ շշուկներ էին պտտվում, որ Լորենսը պատրաստվում է գնել Mercedes-ի կոլեկտիվը, բայց, կարծես, դա հիմա նրան պետք չէ։
Aston Martin-ը մեծ խնդիրներ ուներ․ Սթրոլի գալը լուծեց դրանք
Նրանց համար, ովքեր տեղյակ չեն․ Լորենս Սթրոլը Ֆ-1-ի մրցարշավորդ Լանս Սթրոլի հայրն է ու անհավանական հարուստ է։ Նա կարողությունը ձեռք է բերել բրենդային հագուստների միջոցով․ սկսել է Pierre Cardin ու Ralph Lauren ապրանքանիշների իրերի վաճառքից, հետո հոնկոնգցի գործարար Սայլաս Չոուի հետ հիմնել է Sportswear Holdings ընկերությունը, իսկ 1989 թվականին գնել այդ ժամանակ քիչ հայտնի Tommy Hilfiger-ը։ Սթրոլը այն դարձնում է նորաձևության արտադրության ամենահաջողակ ընկերություններից մեկն ու 2006 թվականին 1,6 միլիարդ դոլարով վաճառում։
2018-ին նա իր ակտիվում ավելացնում է Ֆ-1-ի Force India թիմը, որն անմիջապես վերանվանում է Racing Point։
Սթրոլը ճիշտ ժամանակին գնեց Aston Martin-ի բաժնետոմսերը։ 2019 թվականին թիմը մեծ խնդիրների բախվեց։ Առաջին կիսամյակում կրած վնասները կազմեցին մոտ 80 միլիոն ֆունտ, մեծածախ վաճառքներն ընկան 7 տոկոսով մինչև 5809 ավտոմոբիլ, չնայած՝ մանրածախն աճեց 12 տոկոսով։ Ընկերության վրա վատ ազդեցին նաև բրիտանական ֆունտի ուժեղացումը, ավտոմոբիլների իրացման միջին արժեքի նվազելն ու մարքեթինգային ծախսերի աճը։
Հունվարին Aston Martin-ի ներկայացուցիչները ցնցեցին ներդրողներին՝ հաղորդելով, որ EBITDA-ի ցուցանիշը (շահույթը տոկոսների, հարկերի նվազեցումից ու արժեզրկումից առաջ) 2019-ի արդյունքներով վերլուծաբանների կանխատեսումներից շատ ավելի ցածր կլինի ու ակնկալվող 196 միլիոնի փոխարեն կկազմի ընդամենը 130-140 միլիոն ֆունտ։
Այս հայտարարությունից հետո Aston Martin-ի բաժնետոմսերն օրական 17 տոկոսով ընկան։ Ընդ որում, դրանք մինչ այդ էլ չէին տպավորում ներդրողներին։ Սթրոլն իսկապես օպտիմալ ժամանակ էր գտել ընկերության բաժնեմասը գնելու համար։
Բացի Սթրոլից, Aston Martin-ի բաժնետոմսերը ցանկանում էր գնել նաև չինական Geely Automobile Holding-ը, որին պատկանում էին սպորտային ավտոմոբիլների բրիտանական արտադրող Lotus Cars-ն ու շվեդական Volvo Cars ընկերությունը։ Բայց Aston Martin-ը նախապատվությունը տվեց կանադացուն։
Aston Martin-ը միայն բառերով կլինի գործարանային, գործնականում այն Mercedes-ի ներկայացուցիչն է
Սթրոլի կողմից Aston Martin-ի բաժնեմասը գնելը ցույց է տալիս, որ Ֆ-1-ում նրա պլաններն ավելի հեռուն են գնում, քան պարզապես որդու՝ Լանսի, կարիերան ապահովագրելն է։ Կանադացին իսկապես պատրաստվում է թիմն իր բիզնես-կայսրության լիարժեք մասնիկը դարձնել։
Սա այն դեպքն է, երբ մի ակտիվը մեծացնում է մյուսի իրացվելիությունը։ Aston Martin-ը ահռելի ներդրումներ ու աշխարհի գլխավոր մրցարշավի սերիայի ներկայություն կստանա, ինչը կտրուկ կմեծացնի ապրանքանիշի ճանաչելիությունն ու մարքեթինգային գրավչությունը։ Իսկ Racing Point-ը կազատվի սարսափելի անվանումից ու գործարանային կարգավիճակ ձեռք կբերի։
Ընդ որում, վերջինիս հետ կապված առայժմ ամենից շատ հարցերն են առաջանում։ Ամեն դեպքում, անվանափոխված Racing Point-ը դժվար կլինի համեմատել Ferrari-ի, Mercedes-ի կամ Reno-ի հետ։ Սա նույնիսկ այն դեպքում, եթե Aston Martin-ի մեքենաների համար շարժիչները՝ էլեկտրոնիկայի, նավիգացիոն ու այլ համակարգերի հետ միասին գնվեն Mercedes-ից։ Բրիտանացիները հաստատ Ֆ-1-ի համար փողեր չեն ծախսի անչափ թանկարժեք շարժիչները մշակելու վրա։ Իսկ այն, թե ընկերությունն ի զորու է ինքնուրույն այլ մասեր արտադրել Ֆ-1-ի համար (փոխանցման տուփ, հիդրավլիկա, էլեկտրոնիկա) առայժմ կասկածներ է հարուցում։
Այժմ այս բոլոր մասերը մատակարարում է Mercedes-ը, և, ամենայն հավանականությամբ, այդպես էլ կշարունակի․ Aston Martin-ի բաժնետոմսերի 4 տոկոսը պատկանում է «Daimler» կոնցերնին (որի մեջ է մտնում նաև Mercedes-ը)։ Իսկ 2019 թվականից սիլվերսթոունյան թիմն ընդլայնեց համագործակցությունը Mercedes-ի հետ՝ սկսելով օգտագործել նրա աերոդինամիկ խողովակը։ Երկու ընկերություններն արդեն ամուր կապված են միմյանց, ու Սթրոլը կարիք չունի կտրելու այդ կապը։
Այս ամենից դատելով՝ Aston Martin-ը հիմա Mercedes-ի կրտսեր գործընկերն է լինելու։ Մի խոսքով, Ֆ-1-ի նոր արտադրողին նոր թիմ անվանելն ազնիվ չի լինի։
Գործարքի պատճառով Red Bull-ը զրկվեց տիտղոսային հովանավորից
Aston Martin-ի ղեկավար Էնդի Փալմերն անմիջապես բարձրաձայնեց այն, ինչն այսպես թե այնպես հասկանալի էր․ ընկերությունը չի երկարաձգի Red Bull-ի հետ ֆինանսական համագործակցությունը։ Շուտով տեղեկությունը հաստատեցին նաև ավստրիական թիմից, որի համար 2018 թվականից Aston Martin-ը հանդիսանում էր տիտղոսային հովանավոր։
Զարմանալի ոչ մի բան․ հիմա, երբ Aston Martin-ն իր թիմն ունի Ֆ-1-ում, Red Bull-ի հետ համագործակցության կարիքը չկա։ Ու, կարծես, հենց Միլթոն-Քեյնսի թիմն է Սթրոլի գործարքի արդյունքում միակ տուժողը․ Aston Martin-ը ավստրացիներին զրկեց տարեկան 13 միլիոն դոլարից, իսկ հիմա պետք է սկսվեն նոր տիտղոսային հովանավորի փնտրտուքները։
Aston Martin-ը հազիվ թե կարողանա պայքարել հաղթանակների ու տիտղոսների համար, բայց վստահաբար կարող է դառնալ ոտքերի վրա ամուր կանգնած թիմ։ 2016-17 թվականներին սիլվերսթոունցի տղաները, որոնք այն ժամանակ հանդես էին գալիս Force India անվան ներքո, համարվում էին Ֆ-1-ի ամենաարդյունավետ կոլեկտիվներից մեկը․ ունենալով բավականին համեստ բյուջե՝ այն իր կոնստրուկտորներով զիջում էր միայն Mercedes-ին, Ferrari-ին և Red Bull-ին։
Թիմը ֆինանսական խնդիրներ այս անգամ չի ունենա։ Չնայած նրան, որ նշվում է, թե հովանավոր գտնելու հարցում այն չի դժվարանա, բայց Սթրոլն ինքն արդեն իսկ ֆինանսական կայունության երաշխավորն է․ Forbes-ը նրա կարողությունը գնահատում է 2,6 միլիարդ դոլար։
